W sierpniu ubiegłego roku wygłosiłem oświadczenie senatorskie skierowane do ministry rodziny, pracy i polityki społecznej Pani Agnieszki Dziemianowicz-Bąk, które dotyczyło stanu prac nad ratyfikacją Konwencji nr 190 dotyczącej eliminacji przemocy i molestowania w świecie pracy.

Konwencja ta została przyjęta przez Międzynarodową Organizację Pracy (MOP) w 2019 roku. Jest to nowoczesny akt prawny, definiujący zjawisko przemocy i molestowania, wskazujący na profilaktyczne instrumenty oraz środki prawne, a także na obowiązki władz publicznych w zakresie pomocy ofiarom. Co istotne, Konwencja nr 190 podchodzi do zjawiska przemocy i molestowania w sposób spójny z art. 24 Konstytucji RP, gdyż obejmuje zatrudnienie zarówno pracownicze, jak i niepracownicze (por. art. 2 konwencji).

Konwencję ratyfikowały już 54 państwa. Prowadzoną przez MOP międzynarodową kampanię #RatifyC190 wspierają liczne organizacje pozarządowe oraz związki zawodowe, środowisko akademickie i Rzecznik Praw Obywatelskich.  Ponadto 5 marca 2024 r. Rada UE podjęła decyzję zachęcającą państwa członkowskie UE do ratyfikacji konwencji.

W odpowiedzi na oświadczenie, udzielonej 9 stycznia 2026 roku, Pani Minister poinformowała, że przeprowadzona analiza polskiego ustawodawstwa wykazała, iż dostosowanie naszego systemu prawnego do standardów Konwencji nr 190 będzie wymagało istotnych zmian legislacyjnych. Pani Minister zasygnalizowała, że ich przyjęcie może nastąpić przy okazji szerszej implementacji prawa unijnego, jednak proces ratyfikacji jeszcze się nie rozpoczął. Zapowiedziała również, że w najbliższym czasie odbędzie się spotkanie z udziałem właściwych instytucji, którego celem będzie ustalenie harmonogramu działań dążących do uzgodnienia krajowego ustawodawstwa z treścią konwencji, co umożliwi jej ratyfikację. Poinformowała też, że zgodnie z ustaleniami podjętymi po ostatnim posiedzeniu Rady Dialogu Społecznego, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej będzie co kwartał informować o postępach prac.

Z pogłębionym wpisem na temat tamtego oświadczenia oraz odpowiedzi Pani Minister możecie Państwo zapoznać się pod linkiem: https://adambodnar.pl/oswiadczenie-senatorskie-w-sprawie-ratyfikacji-konwencji-nr-190/.

Od tego czasu minęło kilka miesięcy. W związku z czym podczas wspólnego posiedzenia Komisji Ustawodawczej, Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej i Społecznej, Komisji Praw Człowieka i Praworządności w dniu 7 lipca br., w którym udział brali przedstawiciele Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wraz z Panią Minister, skorzystałem z okazji i ponownie zapytałem Panią Minister o postęp prac nad ratyfikacją Konwencji nr 190.

Po kilku dniach otrzymałem pisemną odpowiedź. Wynika z niej, że wspomniana wcześniej analiza zgodności polskiego ustawodawstwa z Konwencją została zaktualizowana w 2026 roku. Ponownie Pani Minister poinformowała, że dostosowanie polskiego systemu do zapisów konwencji będzie wymagało wprowadzenia do krajowej legislacji zmian, ale że istnieje możliwość ich przyjęcia przy okazji szerzej zakrojonej implementacji prawa europejskiego, w szczególności dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1385 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej. Pani Minister wskazała również, że podjęte ostatnio inicjatywy ustawodawcze, w szczególności przyjęta przez Senat RP w dniu 8 lipca br. ustawa z dnia 19 czerwca 2026 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, również zbliżają polskie ustawodawstwo do postanowień Konwencji.

W odpowiedzi Pani Minister poinformowała, że równolegle do trwających i zaplanowanych prac legislacyjnych, w ministerstwie przygotowywany jest wniosek o ratyfikację Konwencji nr 190. Pani Minister złożyła deklarację, że ministerstwu zależy na tym, żeby wniosek ratyfikacyjny został jeszcze w tym roku przyjęty przez Radę Ministrów, a następnie skierowany do dalszych prac w Sejmie, co umożliwi przyjęcie ustawy o ratyfikacji jeszcze przed końcem jego obecnej kadencji.

Z pełną treścią odpowiedzi możecie się Państwo zapoznać pod tym linkiem.