Dnia 21 listopada 2024 r. Sejm RP uchwalił nowelizację ustawy o sporcie (ustawa o zmianie ustawy o sporcie oraz niektórych innych ustaw). Senat RP nie zgłosił żadnych poprawek do ustawy. Ustawa wprowadzała szereg istotnych zmian dotyczących zasad organizacji sportu profesjonalnego, jak również ochrony praw zawodników. W szczególności ustawa wprowadzała wymóg kwotowy dotyczący obecności kobiet i mężczyzn w zarządach związków sportowych, jak również ustanawiała nową instytucję Rzecznika ochrony praw zawodników i innych osób uczestniczących we współzawodnictwie sportowym (dalej „rzecznik praw zawodnika”).

Niestety Prezydent RP Andrzej Duda nie podpisał ustawy. 23 grudnia 2024 r. skierował wniosek do Trybunału Konstytucyjnego, w trybie prewencyjnym, co spowodowało brak wejścia w życie ustawy (sygn. Kp 1/25). Głównym argumentem przeciwko ustawie, wskazanym we wniosku Prezydenta RP było wprowadzenie wymogu udziału przedstawiciela kadry narodowej w zarządach związków sportowych, utrzymywanie parytetów ze względu na płeć, a także związane z tym sankcje.

Trybunał Konstytucyjny nie wydał do tej pory wyroku i nie jest jasne, kiedy taki wyrok może zostać ogłoszony. Niemniej warto podkreślić, że Prezydent RP nie zakwestionował pozostałych części proponowanej legislacji, a zwłaszcza Rozdziału 6b ustawy zatytułowanego Przeciwdziałanie przemocy i dyskryminacji w sporcie. Tymczasem są to przepisy o charakterze fundamentalnym z punktu widzenia ochrony dzieci i młodzieży, a także dorosłych zawodników przed zachowaniami przemocowymi związanymi z uprawianiem sportu. Jednocześnie ustawa wprowadzała innowacyjny mechanizm ochrony przed przemocą i dyskryminacją, poprzez utworzenie instytucji niezależnego rzecznika praw zawodników, a także nałożenie wymogu na poszczególne związki sportowe ustanowienia własnych rzeczników – odpowiadających za monitoring sytuacji w poszczególnych dyscyplinach sportowych.

Ministerstwo Sportu i Turystyki podejmuje dalsze działania legislacyjne dotyczące regulowania sportu profesjonalnego. Do wykazu prac legislacyjnych Rządu RP wpisana została nowelizacja ustawy o sporcie, która zawiera niektóre rozwiązania z ustawy zakwestionowanej przez Prezydenta (UD320). Działania MSiT należy uznać za słuszne, zwłaszcza w kontekście braku oczekiwania na orzeczenie TK.

Warto jednak podkreślić, że Rzecznik Praw Obywatelskich prof. Marcin Wiącek ogłosił na początku grudnia 2025 r. raport dotyczący molestowania i molestowania seksualnego w sporcie wyczynowym (https://bip.brpo.gov.pl/pl/content/raport-molestowanie-seksualne-sport-wyczynowy). Raport ten wypełnia istotną lukę badawczą, a jego wnioski potwierdzają wcześniejsze doniesienia medialne związane z występowaniem zjawiska molestowania i molestowania seksualnego w sporcie. RPO rekomenduje także władzom publicznym podjęcie szeregu działań dotyczących walki ze zjawiskiem.

W związku z powyższym mamy następujące pytania do Ministra Sportu i Turystyki Jakuba Rutnickiego:

1. Dlaczego w projekcie nowelizacji ustawy o sporcie (UD320) nie zostały powtórzone przepisy Rozdziału 6b ustawy o sporcie uchwalonej 21 listopada 2024 r. przez Sejm oraz zaaprobowanej przez Senat, skoro nie były one kwestionowane przez Prezydenta A. Dudę i nie wzbudzały większych kontrowersji?
2. Czy Ministerstwo Sportu i Turystyki wciąż popiera rozwiązania służące instytucjonalnej walce z przemocą i molestowaniem w sporcie?
3. Czy Ministerstwo Sportu i Turystyki planuje przygotować osobną nowelizację ustawy o sporcie i wprowadzenie instytucji rzecznika praw zawodnika?
4. Jakie inne działania, w tym także te wynikające z rekomendacji RPO, zamierza wdrożyć Ministerstwo Sportu i Turystyki, aby walczyć z dyskryminacją i molestowaniem seksualnym w sporcie?

Adam Bodnar
Artur Dunin