W ostatnim czasie zostałem powołany do pełnienia funkcji przewodniczącego Europejskiej Sieci na rzecz Promowania Implementacji Wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (Network to Promote the Implementation of Judgments of European Court of Human Rights) działającej w ramach Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy (PACE).

Sieć została powołana do życia w kwietniu tego roku. Stanowi ona przestrzeń współpracy, wymiany doświadczeń oraz wypracowywania rozwiązań, które przyczyniać się będą do efektywnego wdrażania wyroków ETPCz na poziomie krajowym.

Zrzesza ona parlamentarzystów, którzy chcą przyczynić się do wzmocnienia wykonywania orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPCz) i tym samym do urzeczywistniania standardów z zakresu praw człowieka wynikających z konwencji. Wśród nich jest wielu wybitnych prawników takich jak Gökçe Gökçen, która będzie pełnić funkcję zastępczyni przewodniczącego. Wsparcie merytoryczne zapewniać będą również doskonali prawnicy z Komisji ds. Prawnych i Praw Człowieka Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy m. in. Guillem Cano-Palomares, George Stafford oraz Rafał Sokół.

W trakcie pierwszego spotkania w ramach sieci swoimi doświadczeniami podzieliły się dwie inspirujące kobiety: Cynthia Păun – senatorka i wice-przewodnicząca krajowej komisji parlamentarnej ,,Rumunia bez przemocy domowej” oraz Andreea Bragă – działaczka i koordynatorka w dwóch rumuńskich organizacjach pozarządowych Centre for Legal Resources (CLR) and Centrul FILIA. Opowiedziały one o swojej działalności, a było o czym opowiadać, jako że przyczyniły się one do wprowadzenia reformy prawnej polegającej na kryminalizacji kobietobójstwa. Impulsem dla tych zmian był właśnie wyrok ETPCz w sprawie Bălșan v. Romania.

Jest to dobry przykład na to, jak orzecznictwo Trybunału może stać się solidną podstawą do przeprowadzenia potrzebnych reform na poziomie krajowym m.in. w tak ważnej kwestii jak przemoc domowa. Niestety wiele krajów ma jeszcze wiele pracy do wykonania w tym zakresie, co również podkreśliliśmy w ramach naszego spotkania.

Następne spotkanie sieci będzie miało miejsce we wrześniu przy okazji jesiennej sesji Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. Kolejne spotkanie, na które zaplanowany jest bogaty program, odbędzie się potem już w listopadzie. W ramach sieci planujemy przede wszystkim odświeżyć kompleksowy przewodnik dotyczący roli parlamentów narodowych w ramach europejskiego systemu ochrony praw człowieka (National parliaments as guarantors of human rights in Europe parliamentary handbook on human rights oversight) oraz dokonać przeglądu dobrych praktyk parlamentów krajowych w celu wyłonienia tych najefektywniejszych, za co odpowiadać będzie Alice Donald. Mam też nadzieję, że w przyszłym roku uda mi się zorganizować spotkanie sieci w gmachu polskiego Senatu.

Cieszę się, że mogę być częścią tego ważnego projektu. Nie byłoby to możliwe bez wkładu wybitnego prof. Andrew Drzemczewskiego. Jako wieloletni przewodniczący Komisji ds. Prawnych i Praw Człowieka Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy był rzecznikiem zwiększenia roli parlamentów krajowych we wdrażaniu wyroków ETPCz. To właśnie Jego możecie Państwo zobaczyć na poniższym zdjęciu, a pod tym linkiem możecie się Państwo zapoznać z bardziej szczegółowymi informacjami nt. sieci: https://pace.coe.int/en/pages/network-judgments-echr.